Giấy phép xây dựng trong các khu đô thị mới: Liệu có cần thiết?

THỨ NĂM, 24/09/2020 11:35:56

Luật quy định công trình nhà ở thuộc dự án phát triển đô thị, dự án phát triển nhà ở đã phê duyệt quy hoạch chi tiết 1/500 được miễn giấy phép xây dựng, nhưng thực tế người dân vẫn phải xin loại giấy phép này.

Việc miễn giấy phép xây dựng sẽ giảm bớt phiền hà cho người dân
Theo quy định của Luật Xây dựng 2014, loại hình nhà ở trong các khu đô thị mới đã có quy hoạch 1/500 thì được miễn giấy phép xây dựng (GPXD). Tuy nhiên, các địa phương trong tỉnh vẫn yêu cầu chủ hộ phải có loại giấy phép này.

Luật đã quy định rõ

Khoản 2, điều 89 Luật Xây dựng 2014 quy định 10 loại công trình được miễn GPXD, trong đó có công trình nhà ở quy mô dưới 7 tầng và tổng diện tích sàn dưới 500 m2 thuộc dự án phát triển đô thị, dự án phát triển nhà ở có quy hoạch chi tiết 1/500 đã được phê duyệt. Nhưng thực tế những năm qua, người dân xây dựng nhà ở trong các khu đô thị mới trên địa bàn tỉnh vẫn phải xin GPXD.

Ông Hoàng Văn Th. đang xây nhà trong khu dân cư phía bắc đường Nguyễn Lương Bằng (TP Hải Dương) cho biết trước khi xây ông đã nghiên cứu khá kỹ các quy định của pháp luật trong lĩnh vực xây dựng để làm các thủ tục cần thiết. “Đây là khu dân cư mới, đã có quy hoạch chi tiết 1/500 được phê duyệt nên theo luật tôi không phải xin GPXD. Nhưng cơ quan chuyên môn của TP Hải Dương vẫn yêu cầu tôi phải có giấy phép do khu dân cư này chưa có thiết kế đô thị (TKĐT) được phê duyệt”, ông Th. cho biết.

Tương tự, ông Trần Văn Đ. đang làm thủ tục xin GPXD để xây nhà ở khu đô thị mới phía tây TP Hải Dương cho biết: "Qua tìm hiểu trên mạng, tôi thấy loại hình nhà ở như của gia đình tôi được miễn GPXD. Thắc mắc điều này với bộ phận tiếp nhận hồ sơ của UBND TP Hải Dương, tôi được giải thích là khu đô thị mới phía tây lập quy hoạch từ lâu, mặc dù đã có quy hoạch 1/500 nhưng chưa có TKĐT được phê duyệt nên các công trình nhà ở riêng lẻ trên đó không được miễn GPXD theo cách hiểu lâu nay của chúng tôi".

Mặc dù đã có quy hoạch 1/500 nhưng khu đô thị mới phía tây chưa có thiết kế đô thị nên các hộ làm nhà vẫn phải xin giấy phép xây dựng
Cơ quan chức năng bảo cần, dân bảo không

Năm 2015, Sở Xây dựng đã có văn bản xin ý kiến hướng dẫn của Bộ Xây dựng về việc thực hiện khoản 2, điều 89, Luật Xây dựng 2014. Văn bản trả lời của Bộ Xây dựng khẳng định nhà ở thuộc dự án phát triển đô thị thực hiện theo hình thức chuyển quyền sử dụng đất cho các hộ dân tự xây dựng có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500 m2, có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, có TKĐT và quy định quản lý theo đồ án quy hoạch đô thị đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt được miễn GPXD theo quy định của Luật Xây dựng.

Căn cứ trên văn bản của Bộ Xây dựng, UBND tỉnh đã có quy định rõ về trường hợp nhà ở riêng lẻ được miễn cấp GPXD. Theo quy định này, ngoài quy hoạch 1/500, dự án phải có TKĐT thì công trình nhà ở riêng lẻ trong đó mới được miễn GPXD. Ông Quang Văn Quyết, Phó Trưởng Phòng Quản lý đô thị (TP Hải Dương) cho biết mặc dù các dự án đô thị, dự án phát triển nhà ở có quy hoạch 1/500 nhưng không phải dự án nào cũng có TKĐT được phê duyệt. TKĐT nhằm cụ thể hóa kiến trúc cảnh quan từng công trình như cốt cao độ, chiều cao, số tầng, chỉ giới xây dựng, hạ tầng kỹ thuật như giao thông, vỉa hè, đường điện, cây xanh... "Nếu không có TKĐT thì việc cấp GPXD là cần thiết để quản lý hoạt động xây dựng, bảo đảm các công trình được xây dựng đúng quy hoạch và các quy định của pháp luật", ông Quyết nhận định.

Trong khi các cơ quan chuyên môn khẳng định cần có GPXD thì người dân và chủ đầu tư lại khẳng định việc này là không cần thiết. Chủ đầu tư một khu đô thị mới ở TP Hải Dương cho biết quy hoạch 1/500 nhằm cụ thể hóa các hạng mục công trình được quy hoạch theo từng phân khu trong một dự án đô thị cụ thể. Trong quy hoạch 1/500, vị trí thửa đất được thể hiện một cách rõ ràng, cụ thể gắn với hiện trạng kiến trúc cảnh quan, hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật, sơ đồ tổ chức không gian, kiến trúc cảnh quan, bản đồ chỉ giới đường đỏ, chỉ giới xây dựng và hành lang bảo vệ các tuyến hạ tầng kỹ thuật… “Trong quy hoạch 1/500, vị trí, ranh giới từng thửa đất và các yêu cầu kỹ thuật liên quan đến hoạt động xây dựng của thửa đất này được thể hiện rất rõ nét. Vì vậy, khi đã có quy hoạch 1/500, việc cấp GPXD sẽ chồng chéo, lãng phí không cần thiết”, chủ đầu tư này chia sẻ.

Một số chuyên gia xây dựng cho rằng để tạo thuận lợi cho người dân, các cơ quan chuyên môn cần rà soát, buộc chủ đầu tư các khu đô thị mới phải bổ sung, hoàn thiện TKĐT trình cấp có thẩm quyền phê duyệt để làm cơ sở miễn GPXD. Các chủ đầu tư cần nâng cao chất lượng TKĐT, bảo đảm phù hợp với quy hoạch chung đã được phê duyệt để tạo thuận lợi cho người dân trong quá trình xây dựng. Việc miễn GPXD khi xây dựng nhà ở riêng lẻ trong các khu đô thị mới đã có quy hoạch 1/500 sẽ giảm bớt các thủ tục hành chính, giảm phiền hà cho người dân.
VỊ THỦY
 
Từ chối phê duyệt các dự án không có
thiết kế đô thị
Thiết kế đô thị (TKĐT) cần được xác định một cách chủ động ngay từ bước ý tưởng quy hoạch chung của đồ án quy hoạch. Khi hoàn thiện quy hoạch thì TKĐT cũng phải hoàn thành. Hiện nay, hệ thống luật, nghị định, thông tư hướng dẫn về TKĐT đã khá đầy đủ, rõ ràng. Vấn đề chính là trách nhiệm của cơ quan chuyên môn và chủ đầu tư đến đâu mà thôi. Đối với các dự án đã có quy hoạch 1/500 nhưng chưa có TKĐT, trách nhiệm trước hết thuộc về các chủ đầu tư. Cơ quan chuyên môn cũng chịu trách nhiệm khi phê duyệt các dự án nhưng không có TKĐT theo quy định.
Để khắc phục, các cơ quan chuyên môn phải kiên quyết từ chối phê duyệt các dự án đô thị mới, dự án phát triển nhà ở nhưng không có TKĐT nhằm nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động xây dựng trên địa bàn cũng như giảm bớt phiền hà cho người dân.
Kỹ sư Vũ Sơn Thượng
(Công ty CP Xây dựng Vinaconex 11.1)

Có những trường hợp nên miễn
giấy phép xây dựng ngay

Đối với những công trình xây dựng riêng lẻ trong các khu đô thị mới đã có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, việc cấp giấy phép xây dựng (GPXD) nên áp dụng theo 2 trường hợp riêng biệt.
Trong các khu đô thị mới đã có quy hoạch 1/500 đồng thời đã được phê duyệt TKĐT, việc xin GPXD đối với công trình riêng lẻ là không cần thiết. Bởi vì trong TKĐT, những nội dung về quy hoạch chung, quy hoạch chi tiết đô thị được thể hiện rõ như cảnh quan đô thị; độ cao, quy mô, mật độ công trình…
Những khu đô thị mới đã có quy hoạch 1/500 nhưng chưa được phê duyệt TKĐT đi kèm thì những công trình riêng lẻ phải xin GPXD.
Hoàng Văn Kiên
(Đội phó Đội Kiểm tra quy tắc TP Hải Dương)

 
Nâng cao trách nhiệm của chủ đầu tư

Chỉ vì không có TKĐT mà chúng tôi phải tốn thời gian, công sức, tiền bạc để xin GPXD. Theo tôi, cơ quan chuyên môn cần có biện pháp mạnh buộc chủ đầu tư nâng cao trách nhiệm trong quá trình lập quy hoạch; yêu cầu các dự án đô thị mới phải có TKĐT; TKĐT phải bảo đảm chất lượng. Người dân khi xây dựng nhà ở phải tuân thủ tuyệt đối các nội dung TKĐT. Cơ quan chuyên môn căn cứ vào TKĐT đã được duyệt để quản lý hoạt động xây dựng, có chế tài xử phạt thật nặng các trường hợp vi phạm. Làm được như vậy sẽ giảm thủ tục hành chính, tiết kiệm thời gian, công sức của người dân.
Nguyễn Duy Phong
(Khu đô thị mới phía tây TP Hải Dương)