Quyền lợi dành riêng cho lao động nữ mang thai

THỨ HAI, 12/04/2021 08:47:02

Từ năm 2021, Bộ luật Lao động (BLLĐ) năm 2019 có hiệu lực quy định chi tiết nhiều quyền lợi riêng dành cho lao động nữ mang thai.

Không bị xử lý kỷ luật lao động: Điều122 BLLĐ quy định người sử dụng lao động không được xử lý kỷ luật đối với người lao động (NLĐ) đang trong thời gian mang thai; nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Do đó, nếu lao động nữ mang thai vi phạm kỷ luật sẽ không bị xử lý. Tuy nhiên, hết thời gian mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng thì lao động nữ vẫn có thể bị xử lý kỷ luật do thời hiệu xử lý kỷ luật lao động có thể kéo dài (quy định tại điều 123 BLLĐ năm 2019).

Được đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động: Khoản 1 điều 138 BLLĐ quy định, lao động nữ mang thai nếu tiếp tục làm việc sẽ ảnh hưởng xấu tới thai nhi và phải có xác nhận của cơ sở khám chữa bệnh thì có thể đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động. Trường hợp này được coi là đơn phương chấm dứt hợp đồng hợp pháp. Khi đó, NLĐ sẽ được hưởng trợ cấp thôi việc nếu đã làm việc thường xuyên cho người sử dụng lao động từ đủ 12 tháng trở lên theo quy định tại điều 46 BLLĐ.

Không phải làm đêm, làm thêm giờ, đi công tác xa: Căn cứ vào điều 137 BLLĐ năm 2019, lao động nữ mang thai từ tháng thứ 7 hoặc từ tháng thứ 6 trở đi (nếu làm việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo) sẽ không phải làm việc ban đêm, làm thêm giờ và đi công tác xa.

Điều này đồng nghĩa rằng, lao động nữ mang thai dưới 7 tháng hoặc dưới 6 tháng (đối với công việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo) vẫn có thể phải làm đêm, đi công tác xa theo sự sắp xếp của người sử dụng lao động.

Tuy nhiên, tại điểm a khoản 2 điều 107 BLLĐ, người sử dụng lao động chỉ được sử dụng NLĐ làm thêm giờ nếu người đó đồng ý. Vì vậy, lao động nữ mang thai hoàn toàn có quyền từ chối làm thêm giờ.

Được nghỉ trước khi sinh tối đa 2 tháng: BLLĐ cho phép lao động nữ mang thai được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 6 tháng. Trường hợp lao động nữ sinh đôi trở lên thì tính từ con thứ 2 trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 1 tháng. Theo quy định tại khoản 1 điều 139 BLLĐ năm 2019, lao động nữ mang thai được nghỉ trước sinh tối đa không quá 2 tháng. Thời gian này sẽ được trừ vào thời gian nghỉ thai sản.

Được chuyển công việc nhẹ hơn hoặc giảm 1 giờ làm việc hằng ngày: NLĐ làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc làm nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con nếu mang thai và có thông báo cho người sử dụng lao động biết thì sẽ được chuyển làm công việc khác an toàn hơn hoặc giảm 1 giờ làm việc.

Được tạm hoãn hợp đồng lao động: Điều138 quy định, lao động nữ mang thai nếu có xác nhận của cơ sở khám chữa bệnh có thẩm quyền về tiếp tục làm việc sẽ ảnh hưởng xấu tới thai nhi thì có quyền tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động. Thời gian tạm hoãn sẽ do các bên tự thỏa thuận nhưng không ít hơn thời gian mà cơ sở khám chữa bệnh chỉ định tạm nghỉ.

Không bị đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động: BLLĐ cấm người sử dụng lao động sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng với NLĐ vì lý do kết hôn, mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12tháng tuổi, trừ trường hợp doanh nghiệp chấm dứt hoạt động.

Nếu lao động nữ bị đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động vì mang thai thì người sử dụng lao động buộc phải nhận NLĐ trở lại làm việc, đồng thời bồi thường tổn thất về vật chất và tinh thần cho họ...
PV (tổng hợp)